Küresel emtia piyasalarında dikkat çeken yükselişlerden biri soya fasulyesinde yaşandı. Chicago Ticaret Borsası’nda işlem gören soya fasulyesinin kile başına fiyatı 12,49 dolara ulaşarak Mayıs 2024’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü. Böylece ürün, son 26 ayın zirvesine çıkarak küresel gıda piyasalarındaki arz endişelerini yeniden gündeme taşıdı.
KURAKLIK VE JEOPOLİTİK RİSKLER FİYATLARI YUKARI TAŞIDI
Uzmanlara göre fiyat artışının arkasında tek bir neden bulunmuyor. Karadeniz, Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz çevresindeki jeopolitik gerilimlerin küresel tahıl ticaretini etkilemesi, Avrupa ve ABD’de etkili olan sıcak hava dalgaları ile önemli üretim bölgelerindeki kuraklık endişeleri piyasalarda arz baskısını artırdı.
Özellikle ABD’nin önemli tarım bölgelerinde yaşanan kurak hava koşullarının, ağustos ayında kritik gelişim dönemine girecek soya fasulyesinde verim kaybına yol açabileceği değerlendiriliyor.
ÇİN’İN ALIMLARI VE BİYOYAKIT TALEBİ ETKİLİ OLDU
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, fiyatlardaki yükselişte Çin’in yoğun ithalatının önemli rol oynadığını belirtti. Dünyanın en büyük soya fasulyesi ithalatçısı olan Çin’in son iki haftada ABD’den yaklaşık 812 bin ton soya fasulyesi satın aldığına dikkat çeken Ergezen, güçlü talebin fiyatları desteklediğini ifade etti.
Petrol fiyatlarındaki yükselişin biyodizel ve biyoyakıt talebini artırması da soya fasulyesine olan küresel talebi güçlendiren unsurlar arasında gösteriliyor.
ÖNÜMÜZDEKİ DÖNEMDE FİYATLAR YÜKSEK KALABİLİR
Uzmanlar, Brezilya ve ABD’de hava koşullarının yakından takip edildiğini belirtiyor. Dünyanın en büyük üreticileri arasında yer alan bu ülkelerde El Nino etkisinin üretimi olumsuz etkilemesi halinde küresel arzın daha da daralabileceği değerlendiriliyor.
Bu durumun, önümüzdeki aylarda soya fasulyesi fiyatlarının yüksek seviyelerini korumasına neden olabileceği ifade ediliyor. Soya fasulyesindeki yükselişin yem, gıda ve biyoyakıt sektörleri başta olmak üzere birçok alanda maliyetleri etkileyebileceği belirtilirken, küresel gıda fiyatlarının seyri açısından da kritik bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
